„NARZĘDZIA MONITOROWANIA ROZWOJU DZIECKA W PLACÓWCE WCZESNODZIECIĘCEJ”
PROGRAM SZCZEGÓŁOWY
- Cel główny szkolenia: wyposażenie opiekunów pracujących w placówkach opieki wczesnodziecięcej w praktyczne umiejętności korzystania z narzędzi do monitorowania rozwoju dziecka oraz rozwijanie kompetencji w zakresie obserwacji, dokumentowania i współpracy z rodzicami i specjalistami.
- Cele szczegółowe:
- zapoznanie uczestników z dostępnymi narzędziami i metodami monitorowania rozwoju dziecka do 3 roku życia,
- rozwijanie umiejętności prowadzenia systematycznej obserwacji i dokumentowania rozwoju,
- wskazanie sposobów komunikacji wyników z obserwacji rodzicom,
- kształtowanie postawy świadomego i odpowiedzialnego podejścia do monitorowania rozwoju,
- doskonalenie umiejętności wczesnego rozpoznawania sygnałów niepokojących.
- Zakładane główne efekty szkolenia: Uczestnik szkolenia będzie umiał stosować wybrane narzędzia monitorowania rozwoju, prowadzić obserwację dziecka i komunikować wyniki
rodzicom, a także współpracować ze specjalistami w zakresie wspierania rozwoju dziecka. - Zakładane efekty szczegółowe:
- W zakresie wiedzy uczestnik szkolenia:
- zna etapy rozwoju dziecka w obszarach: motoryka duża i mała, mowa i komunikacja, funkcje poznawcze, rozwój emocjonalny i społeczny,
- zna kryteria odróżniania sygnałów alarmowych od różnic indywidualnego tempa rozwoju
- zna różne kategorie narzędzi obserwacyjnych (arkusze, siatki rozwojowe, checklisty, karty anegdotyczne, dzienniki obserwacji),
- rozumie różnicę między monitorowaniem rozwoju a diagnozą specjalistyczną,
- wie, jakie są standardy i zalecenia prawne dotyczące monitorowania rozwoju dzieci,
- rozumie znaczenie dokumentowania obserwacji dla jakości opieki i współpracy z rodzicami,
- W zakresie umiejętności uczestnik szkolenia:
- potrafi prowadzić systematyczną obserwację dziecka w różnych sytuacjach dnia (posiłek, zabawa, odpoczynek, interakcje z rówieśnikami),
- umie korzystać z wybranych narzędzi monitorowania (np. wypełniać arkusz obserwacji, interpretować siatki rozwojowe),
- potrafi łączyć obserwacje w dłuższej perspektywie, aby zauważyć tendencje w rozwoju dziecka,
- rozpoznaje sygnały wymagające skierowania do specjalisty i potrafi je obiektywnie opisać,
- umie formułować komunikaty do rodziców w oparciu o fakty i obserwacje, zamiast ocen,
- potrafi współtworzyć mini-plan wspierania dziecka w grupie na podstawie wyników obserwacji,
- W zakresie kompetencji społecznych uczestnik szkolenia:
- wie, gdzie kończy się zadanie opiekuna, a zaczyna rola specjalisty,
- kształtuje postawę obiektywizmu w obserwacji (unika etykietowania dzieci, opisuje zachowania, a nie cechy),
- buduje gotowość do współpracy w zespole opiekunów, wymiany obserwacji i wspólnej analizy rozwojudziecka,
- wzmacnia umiejętność empatycznej i partnerskiej komunikacji z rodzicami,
- W zakresie wiedzy uczestnik szkolenia:
Przebieg szkolenia (szczegółowe treści programowe, formy i metodyka pracy, czas realizacji):
Moduł 1: PODSTAWY MONITOROWANIA ROZWOJU DZIECKA [4godziny, forma pracy- stacjonarna]
| Lp. | Treści programowe | Metody pracy | Czas realizacji |
|---|---|---|---|
| 1 | Integracja grupy. Ćwiczenia w zakresie obserwacji – na podstawie filmu analiza – „co widzę”, na nie „co myślę”. Ten sam film i analiza co widzę z trzech perspektyw: opiekun, rodzic, specjalista. Dyskusja: jak różne perspektywy wpływają na interpretację obserwacji i komunikację. |
rozmowy w parach, w grupach, film wideo, dyskusja |
1h |
| 2 | Mini-wykład z prezentacją: znaczenie monitorowania rozwoju dziecka i obszary podlegające obserwacji, zasady poprawnej obserwacji. Metodyka zbierania próbek czasowych i próbek zdarzeń, skale rozwojowe |
mini wykład, prezentacja | 1h |
| 3 | Przegląd dostępnych narzędzi (arkusze obserwacji, karty rozwoju, siatki rozwojowe). | case study, prezentacja wybranych narzędzi | 1h |
| 4 | Analiza przykładowych zapisów obserwacji – jak interpretować dane? Ćwiczenie indywidualne: „Na co będę zwracać uwagę w mojej grupie dzieci w najbliższym tygodniu?” – mini-plan obserwacyjny. |
case study, praca w grupach, mini-plan obserwacyjny | 1h |
Moduł 2: PRAKTYCZNE STOSOWANIE NARZĘDZI I WSPÓŁPRACA Z RODZICEM (4h, forma pracy- stacjonarna)
| Lp. | Treści programowe | Metody pracy | Czas realizacji |
|---|---|---|---|
| 1 | Ćwiczenie praktyczne: wypełnianie arkusza obserwacji na podstawie opisu przypadku. Wymiana doświadczeń. |
arkusze obserwacji, studium przypadku – opisy zachowań dziecka, dyskusja w grupach |
1h |
| 2 | Opracowanie mini-planu obserwacji dla własnej grupy dzieci w oparciu o metody próbek zdarzeń i próbek czasowych oraz skali | praca własna, konsultacja trenerska | 1h |
| 3 | Spotkanie z rodzicem – jak przekazać rodzicowi informacje o rozwoju dziecka na podstawie obserwacji. „Plan działań placówki” – opracowanie wspólnych zasad dotyczących sposobów informowania rodzica o wynikach monitorowania rozwoju dziecka w placówce, wskazówki praktyczne |
odgrywanie scenek, dyskusja, tworzenie planów działania |
1h |
| 4 | Mapa wsparcia – kiedy i jak kierować dziecko do specjalisty (logopeda, psycholog, pedagog, fizjoterapeuty). | praca w grupach, mapa wsparcie | 1h |


